Macaroni komt oorspronkelijk uit Italië. Het is een van de oudste pastasoorten ter wereld, gemaakt van durumtarwe en water, en heeft een geschiedenis die teruggaat tot de middeleeuwen. Maar hoe die geschiedenis precies verlopen is, is minder eenvoudig dan je misschien denkt.
Waar komt macaroni vandaan: de Italiaanse roots
Macaroni is een pasta die zijn oorsprong heeft in Italië, maar de precieze regio is onderwerp van discussie. Zowel Sicilië als de regio Campanië (rond Napels) worden wel aangewezen als bakermat van de buisvormige pasta. Napels staat historisch gezien bekend als een belangrijke stad in de pastageschiedenis. In de dertiende en veertiende eeuw wordt pasta, waaronder vormen die lijken op macaroni, al beschreven in Italiaanse teksten.
De naam “macaroni” zelf is waarschijnlijk afgeleid van het Griekse woord “makaria”, wat een gerecht van gerstmeel betekende. Dat wijst erop dat de wortels van het woord nog verder teruggaan dan het middeleeuwse Italië, naar de klassieke oudheid. Toch is het de Italiaanse keuken die de pasta heeft gevormd tot wat we nu kennen.
Komt macaroni uit China? De mythe ontkracht
Een hardnekkig verhaal is dat Marco Polo pasta vanuit China naar Italië zou hebben meegebracht in de dertiende eeuw. Dit klopt niet. Historici hebben aangetoond dat pasta al in Italië werd gegeten vóór Marco Polo terugkeerde van zijn reizen. Een Siciliaanse bron uit 1154 beschrijft al een pastasoort die in grote hoeveelheden werd geproduceerd en geëxporteerd. Marco Polo heeft de pasta dus niet “uitgevonden” voor Europa.
Hoe werd macaroni gemaakt en verspreid?
Traditioneel wordt macaroni gemaakt van durumtarwe (harde tarwe) en water. Het deeg wordt onder hoge druk door een mal geperst, waardoor de kenmerkende holle, buisvormige vorm ontstaat. Omdat durumtarwe goed droogt zonder te breken, was gedroogde pasta ideaal om over lange afstanden te vervoeren. Dat maakte macaroni al vroeg een handelsproduct.
Vanuit Italië verspreidde macaroni zich door heel Europa. In Engeland werd het woord “macaroni” in de achttiende eeuw zelfs een aanduiding voor iemand met een verfijnde, Italiaanse smaak, wat zijn culturele reikwijdte laat zien. Het bekende kinderliedje “Yankee Doodle” verwijst hier ook naar, wanneer een veer in de hoed “macaroni” wordt genoemd als symbool van elegantie.
Van Italië naar de rest van de wereld
De massaproductie van macaroni begon serieus te groeien in de negentiende en twintigste eeuw, deels dankzij Italiaanse emigranten die hun eetgewoonten meenamen naar Noord-Amerika, Noord-Europa en andere delen van de wereld. In de Verenigde Staten leidde dit uiteindelijk tot gerechten zoals “mac and cheese” (macaroni met kaas), dat niets meer weg heeft van de oorspronkelijke Italiaanse versie maar macaroni wel wereldberoemd maakte.
In Nederland werd macaroni een vaste maaltijdbasis, vaak gecombineerd met tomatensaus en gehakt. Dat is typisch een Noord-Europese interpretatie, die niets te maken heeft met de klassieke Italiaanse keuken maar wel laat zien hoe ver de pasta is gereisd.
Macaroni is dus een uitgesproken Italiaans product, gevormd door eeuwen van Italiaanse keukentraditie en verspreiding via handel en emigratie. De buisvormige pasta die je nu in elke supermarkt vindt, heeft zijn wortels in middeleeuwse Italiaanse steden, niet in China of enig ander land.
Comments are closed.